เห็นมีการพูดถึง PA กันบ่อย มีการแลกเปลี่ยนแนวคิดจากหลายๆ มุมมอง พี่ซาบะนึกสงสัย ประเทศอื่นเป็นยังไงบ้าง

สวีเดน 🇸🇪 มีกฎหมาย LSS ตั้งแต่ปี 1993 ทำให้ PA เป็นสิทธิทางกฎหมายที่คนพิการเลือกผู้ช่วยเองได้ รัฐบาลจ่ายเต็มจำนวน คนพิการฝึกอบรม PA เอง ไม่ต้องมีใบรับรอง PA เป็นอาชีพที่มีสหภาพแรงงาน ค่าแรงประมาณ 140-160 โครนาสวีเดนต่อชั่วโมง (ประมาณ 500-570 บาท) ปัจจุบันมีคนพิการประมาณ 16,000 คนได้รับ PA จากรัฐ แต่ตั้งแต่ปี 2015 มีการลดงบประมาณ ทำให้อนุมัติยากขึ้น สมาชิกครอบครัวเป็น PA ได้ แต่ถูกจำกัดมากขึ้นตั้งแต่ปี 2023

ญี่ปุ่น 🇯🇵 ใช้ระบบที่เข้มงวดที่สุด ผู้ช่วยทุกคนต้องมีใบรับรองบังคับ ระบบใช้เอเจนซี่เป็นตัวกลาง ผู้จัดการดูแลแผนการดูแล คนพิการมีสิทธิเลือกน้อยมาก สมาชิกครอบครัวที่อยู่บ้านเดียวกันเป็น PA ไม่ได้ ระบบออกแบบมาเพื่อผู้สูงอายุ คนพิการวัยหนุ่มสาวอยู่ในเส้นทางแยกที่ได้งบน้อย ค่าแรงผู้ช่วยอยู่ที่ประมาณ 280,000-320,000 เยนต่อเดือน (ประมาณ 70,000-80,000 บาท) ขณะนี้ขาดแคลนแรงงานหนัก ต้องพึ่งพาแรงงานต่างชาติจากเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

สหรัฐอเมริกา 🇺🇸 ใช้โมเดล Consumer-Directed หรือ CDPAP คนพิการเป็นนายจ้าง จ้าง ฝึกอบรม และยกเลิก PA เองได้ สมาชิกครอบครัวเป็น PA ได้ คำตัดสิน Olmstead ปี 1999 ยืนยันสิทธิในการใช้ชีวิตในชุมชนแทนสถานสงเคราะห์ แต่ความแตกต่างระหว่างรัฐสูงมาก PA ไม่ใช่สิทธิที่รับประกัน ค่าแรงเฉลี่ยเพียง 13.52 ดอลลาร์สหรัฐต่อชั่วโมง (ประมาณ 490 บาท) ส่วนใหญ่ไม่มีสวัสดิการ มีอัตราการลาออกสูง เฉพาะรัฐนิวยอร์กมีผู้ใช้ CDPAP ประมาณ 250,000 คน ใช้งบประมาณปีละ 6 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 217,000 ล้านบาท)

ทั้งสามโมเดลสะท้อนว่า ระบบ PA ที่ดีต้องให้อำนาจคนพิการเป็นศูนย์กลาง ไม่ใช่ระบบที่ออกแบบเพื่อความสะดวกของผู้ให้บริการ

ที่มา: OECD, Wikipedia, Försäkringskassan, MHLW, CMS