ป้ายโฆษณาใหญ่บนขาเหล็กเหนือถนนไทยในแสงทอง เงาคนแปดคนกำลังทำสิ่งที่รัก นักร้อง มือกีตาร์ นักเต้น คนเขียนโค้ด นักเตะ ผู้กำกับ เกมเมอร์ นักวิ่ง ด้านล่างคนหันหลังมองขึ้น ปรากฏการณ์เนเน่ กำลังบอกอะไรเรา?

ปรากฏการณ์เนเน่ กำลังบอกอะไรเรา?

เราต้องยอมรับกันตรงๆ ว่า การพัฒนาประเทศไทย🇹🇭 ล่าช้ามาหลายสิบปี เราสังเกตกันไหมว่า คนไทยเก่งมากเมื่อได้ลงมือทำเอง ปรากฏการณ์เนเน่ คือหลักฐานล่าสุด เนเน่ รอยัล คว้าแชมป์ America’s Got Talent ซีซั่น 21 เป็นคนไทยคนแรกที่ชนะเวทีนี้ ก่อนหน้านั้นเรามี ลิซ่า, มิลลิ และอีกหลายคนที่ไปถึงระดับโลกด้วยต้นทุนและความอดทนของตัวเอง

ลิซ่าเก็บสถิติ Guinness ไว้ 7 รายการ เป็นศิลปิน K-pop เดี่ยวคนแรกที่คว้ารางวัล MTV VMA และมียอดชม 73.6 ล้านวิวใน 24 ชั่วโมง มิลลิเป็นศิลปินไทยคนแรกที่ได้ขึ้นเวทีโคเชลลา ปี 2022 ขณะที่ อาฒยา ฐิติกุล (โปรจีน) ขึ้นมือ 1 กอล์ฟหญิงโลกทั้งปี 2022 และ 2025 และ พาณิภัค วงศ์พัฒนกิจ (เทนนิส) คว้า 2 เหรียญทองโอลิมปิก เป็นนักกีฬาไทยคนแรกที่คว้าเหรียญในโอลิมปิกถึง 3 สมัย

แต่ปัญหาคือระบบที่ผลิตคนเก่งออกมาไม่พอ PISA 2025 ไทยอยู่อันดับ 53 ดีขึ้น 5 อันดับ คะแนนวิทย์ 432 (+23) คณิต 407 (+13) อ่าน 392 (+13) และไทยเป็นหนึ่งในเพียง 8 ประเทศและเขตเศรษฐกิจที่คะแนนเฉลี่ยทั้ง 3 ด้านเพิ่มขึ้นจากปี 2022 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ แต่นักเรียนระดับท็อปมีเพียง 1% และ 36.9% ยังต่ำกว่าเกณฑ์พื้นฐานทั้ง 3 วิชา นี่คือเหตุผลว่าทำไม การศึกษาไทย ต้องยกเครื่องใหม่ และทำไม ปรากฏการณ์เนเน่ ถึงไม่ควรเป็นแค่เรื่องบังเอิญ

ธนาคารโลกยังเตือนว่า ผู้ใหญ่ไทยราว 2 ใน 3 ยังอ่านเขียนไม่ถึงเกณฑ์ และ 3 ใน 4 ใช้ทักษะดิจิทัลไม่ถึงเกณฑ์ ซึ่งฉุด GDP ปีละประมาณ 20% ขณะที่อันดับความสามารถดิจิทัล IMD อยู่ที่ 38 จาก 69 นายจ้าง 62% บอกว่าดึงดูดคนเก่งมาร่วมงานได้ยาก เทียบกับค่าเฉลี่ยโลก 37% และบัณฑิตสายวิทยาศาสตร์ 73% ทำงานนอกสาขาที่เรียนมา

ด้านความโปร่งใส ดัชนี CPI 2025 ให้ไทย 33 คะแนน อยู่อันดับ 116 จาก 182 ประเทศ ลดจากอันดับ 107 ในอาเซียน ไทยร่วงจากอันดับ 5 มาอยู่ที่ 7 โดยคะแนนที่ลดลงมาจากมุมมองของนักลงทุนกับภาคธุรกิจเป็นหลัก ส่วนการเมืองก็ไม่นิ่งเช่นกัน สภาถูกยุบด้วยพระราชกฤษฎีกาเมื่อ 12 ธันวาคม 2025 หลังนายกฯ ถูกศาลรัฐธรรมนูญสั่งพ้นตำแหน่ง ส่วนกระทรวงการคลังหั่นคาดการณ์ GDP ปี 2026 เหลือ 1.6%

บทเรียนจากปรากฏการณ์นี้มี 3 ข้อ
1️⃣ ระบบการศึกษา ที่ต้องเร่งยกเครื่องให้ทันกับโลกใหม่
2️⃣ การลงทุนกับตัวเองและความอดทนเป็นตัวพาไปถึงจุดนั้น
3️⃣ โอกาส คือตัวเปลี่ยนเกม รัฐบาลเองก็ยอมรับว่าเด็กไทยไปยืนเทียบชั้นเพื่อนร่วมโลกได้ ถ้าได้รับโอกาส

แต่ประตูบานใหม่กำลังเปิด ในโลก AI 51% ของเด็กไทยอายุ 15 ปี ใช้แชทบอท AI ช่วยการเรียนรายสัปดาห์ สูงกว่าค่าเฉลี่ย OECD ที่ 46% (และเราต้องไม่ลืมว่า การใช้งาน AI เป็นเครื่องมือที่ทำให้งานเสร็จเร็วขึ้น มีประสิทธิภาพมากขึ้น และมีองค์ความรู้ที่จะต้องพัฒนาต่อในด้าน AI อีกมาก) กระทรวงศึกษาธิการเตรียมกรอบ AI สำหรับผู้เรียนและครู ขณะที่ Thailand Future SkillMap วงเงิน 4,500 ล้านบาท 6 ปี รองรับ 2.5 ล้านคน และมี Talent Thailand เป็นแพลตฟอร์มระดับชาติด้านคนเก่ง ขณะที่ IMF จัดให้ไทยเป็นหนึ่งในสี่ผู้ส่งออกฮาร์ดแวร์ AI รายใหญ่ที่สุดของโลก

ผมยังเชื่อมั่น ประเทศไทย คนไทยเก่ง มีศักยภาพในทุกๆ ด้าน ช่วยกันครับ💪

ที่มา:
• กรมประชาสัมพันธ์ (PRD) — นายกฯ ร่วมยินดี “เนเน่ รอยัล” คว้าแชมป์ America’s Got Talent Season 21 และข้อความเรื่องศักยภาพเด็กไทยเมื่อได้รับโอกาส — https://radionarathiwat.prd.go.th/th/content/category/detail/id/9/iid/544724
• The Nation Thailand — Anutin congratulates AGT winner Nene Royal on September 24 — https://www.nationthailand.com/life/entertainment/40071421
• OECD — PISA 2025 Results Volume I: Country Note, Thailand — https://www.oecd.org/content/dam/oecd/en/publications/reports/2026/09/pisa-2025-results-volume-i-country-notes_88d1164e/thailand_efd3ed2f/dfc5bcb9-en.pdf
• The Nation Thailand — Thai PISA scores below OECD averages while Cabinet expands SkillMap — https://nationthailand.com/news/policy/40070867
• World Bank — Fostering Foundational Skills in Thailand — https://www.worldbank.org/en/country/thailand/publication/fostering-foundational-skills-in-thailand
• Transparency International — Corruption Perceptions Index 2025 — https://www.transparency.org/en/cpi/2025
• The Nation Thailand — Thailand slips to 116th in TI corruption index, score 33 — https://www.nationthailand.com/news/general/40062365
• Bangkok Post — Thailand slips in digital competitiveness index — https://www.bangkokpost.com/business/general/3132871/thailand-slips-in-digital-competitiveness-index
• Guinness World Records — Most viewed YouTube music video in 24 hours by a solo K-pop artist — https://guinnessworldrecords.com/world-records/654268-most-viewed-youtube-music-video-in-24-hours-by-a-solo-k-pop-artist
• Guinness World Records — First solo K-pop winner at the MTV Video Music Awards — https://guinnessworldrecords.com/world-records/733744-first-solo-k-pop-winner-at-the-mtv-video-music-awards
• The Korea Herald — “Lisa outpaces solo K-pop singers with seven Guinness World Records” — https://www.koreaherald.com/article/3123799
• BBC Thai — มิลลิกับเวทีโคเชลลา — https://www.bbc.com/thai/thailand-61133912
• LPGA — Atthaya Thitikul becomes No.1 in Rolex Women’s World Golf Rankings — https://www.lpga.com/news/2022/atthaya-thitikul-becomes-no-1-in-rolex-womens-world-golf-rankings
• LPGA — Jeeno Thitikul moves to No.1 in Rolex Women’s World Golf Rankings — https://www.lpga.com/news/2025/jeeno-thitikul-moves-to-no-1-in-rolex-womens-world-golf-rankings
• Olympics.com — Panipak Wongpattanakit — https://www.olympics.com/en/athletes/panipak-wongpattanakit
• ไทยพีบีเอส (Thai PBS News) — “เทนนิส” คว้าเหรียญทองโอลิมปิก 2 สมัยติด และเป็นนักกีฬาไทยคนแรกที่คว้าเหรียญในโอลิมปิก 3 สมัย — https://www.thaipbs.or.th/news/content/342851
• ไทยพีบีเอส (Thai PBS News) — ไทม์ไลน์เลือกตั้ง 2569 ยุบสภา 12 ธ.ค.68 คาดหย่อนบัตร 1 หรือ 8 ก.พ.69 — https://www.thaipbs.or.th/news/content/359441
• ThaiPublica — ศาลรัฐธรรมนูญมีมติให้นายกฯ พ้นจากตำแหน่ง — https://thaipublica.org/2025/08/constitutional-court-ruling-to-dismiss-paetongtarn-shinawatra-from-the-post-of-prime-minister/
• Thai PBS World — Amid stagflation fears, fledgling Anutin government juggles economic tools — https://world.thaipbs.or.th/detail/61183
• ไทยรัฐ (Thairath) — รัฐบาล จ่อปั้น “คิดเป็น–รู้เท่าทันสื่อ–ใช้ AI เป็น” หลัง PISA ไทยขยับขึ้น 5 อันดับ — https://www.thairath.co.th/news/politic/2958413
• สำนักงานสภานโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ (NXPO) — Talent Thailand — https://talent.nxpo.or.th/en/about
• กรมประชาสัมพันธ์ (PRD) — IMF ยกไทยติด 1 ใน 4 ผู้ส่งออกฮาร์ดแวร์ AI ของโลก รัฐบาลเดินหน้าสร้างฐานการผลิตเทคโนโลยีแห่งอนาคต — https://www.prd.go.th/th/content/category/detail/id/39/iid/521127