สถานีรถไฟใต้ดินนิวยอร์คยามเช้า แสงอำพันทั่วชานชาลา ผู้ใช้รถเข็นกำลังรอรถไฟทางซ้าย แม่กับรถเข็นเด็ก ผู้สูงอายุกับไม้เท้าทางขวา ลิฟต์กระจกขวา รถไฟ MTA จอดเปิดประตู ผู้โดยสารขึ้นลง ข้อความไทย-อังกฤษบนภาพ

ระบบขนส่งสาธารณะและการเข้าถึงในกรุงนิวยอร์คเป็นอย่างไร

เพื่อนๆ ครับ ถ้าพูดถึงนิวยอร์ก หลายคนนึกถึงตึกสูง รถเหลือง แสงสี แต่สำหรับผม สิ่งแรกที่ผมนึกคือ “แล้วผมจะไปไหนได้บ้าง?” เพราะขนส่งสาธารณะและการเดินทางที่เท่าเทียมคือเรื่องสำคัญของเมือง

มาดูข้อเท็จจริงกันครับ เรื่องที่ดีที่สุดคือ **รถเมล์ของ MTA ทุกคันสามารถเข้าถึงได้ 100%** ครับ ใช่ครับ ทุกคันมีทางลาดหรือลิฟต์สำหรับผู้ใช้รถเข็น ตรงตามกฎหมาย ADA (Americans with Disabilities Act) ซึ่งเป็นกฎหมายที่บังคับใช้มาตั้งแต่ปี 1990 เรียกว่า ถ้าคุณนั่งรถเมล์ในนิวยอร์ก คุณจะไปไหนก็ได้โดยไม่มีอุปสรรค

แต่ปัญหาคือ **รถไฟใต้ดินครับ** ระบบรถไฟใต้ดินนิวยอร์กสร้างมาตั้งแต่ปี 1904 ซึ่งนานก่อนที่จะมีกฎหมาย ADA ดังนั้นสถานีส่วนใหญ่จึงไม่ได้ออกแบบมาให้มีลิฟต์ สถิติตอนนี้มีเพียงประมาณ **32% ของสถานีทั้งหมดเท่านั้นที่มีลิฟต์** นั่นหมายความว่า ถ้าคุณเป็นผู้ใช้รถเข็น คุณจะเข้าถึงสถานีใต้ดินได้แค่ไม่ถึงหนึ่งในสามเท่านั้น เป็นช่องว่างที่ใหญ่มากครับ

แต่ก็มีข่าวดี ผู้ว่าการรัฐ Kathy Hochul ประกาศในปี 2025 MTA ทำโครงการเพิ่มการเข้าถึงเสร็จเรียบร้อยแล้วถึง 10 สถานี และยังมีแผนทุนมหาศาล **68,000 ล้านดอลลาร์** สำหรับปี 2025-2029 ซึ่งตั้งเป้าจะทำให้ **95% ของสถานีทั้งหมดสามารถเข้าถึงได้ภายในปี 2028** โดยเฉพาะอย่างยิ่งอย่างน้อย 66 สถานี ในทั้งห้าเขตของเมืองที่ได้รับการปรับปรุง

นอกจากนี้ยังมีบริการเสริมอย่าง **Access-A-Ride** ซึ่งเป็นบริการรถโดยสารพิเศษ (paratransit) สำหรับผู้พิการที่ไม่สามารถใช้รถเมล์หรือรถไฟใต้ดินได้ บริการนี้เป็นแบบร่วมเดินทาง (shared-ride) และต้องสมัครขอรับสิทธิ์ก่อนถึงจะใช้ได้ครับ

สรุป รถเมล์ดีเยี่ยม แต่รถไฟใต้ดินเป็นงานใหญ่ที่ยังรอการแก้ไข แผนงานมีแล้วและกำลังดำเนินการ ผมหวังว่าในไม่ช้า ทุกคนจะเดินทางได้เท่าๆ กัน

ที่มา: MTA, Governor Hochul press release